ประกวดราคาซื้อรถโดยสารไฟฟ้า (EV Bus) พร้อมระบบบริหารจัดการเดินรถ (Fleet Management System) ขององค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ ตามโครงการระบบขนส่งมวลชนสาธารณะด้วยรถประจำทางไฟฟ้าเพื่อเปลี่ยนผ่านเมืองเชียงใหม่สู่เมืองยั่งยืน
โครงการระบบขนส่งมวลชนสาธารณะด้วยรถประจำทางไฟฟ้าเพื่อเปลี่ยนผ่านเมืองเชียงใหม่สู่เมืองยั่งยืน เป็นโครงการเชิงกลยุทธ์ขององค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ เพื่อตอบสนองต่อยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี และแผนพัฒนาจังหวัดเชียงใหม่ โดยมีวัตถุประสงค์หลักเพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชนและนักท่องเที่ยวผ่านระบบขนส่งสาธารณะพลังงานสะอาด (EV Bus) ที่ทันสมัย ปลอดภัย และเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม
ขอบเขตงานเป็นการจัดซื้อแบบครบวงจร (Integrated Public Transport System) ซึ่งประกอบด้วย 6 องค์ประกอบหลัก ได้แก่ 1) รถโดยสารไฟฟ้า 2) ระบบบริหารจัดการเดินรถ (Fleet Management System) 3) ระบบความปลอดภัย 4) ระบบจัดเก็บค่าโดยสารอัตโนมัติ (AFC) 5) Mobile Application สำหรับผู้ใช้บริการ และ 6) การบริหารจัดการเดินรถและการถ่ายทอดองค์ความรู้ การจัดซื้อแบบบูรณาการนี้มีจุดประสงค์เพื่อป้องกันปัญหาความไม่เข้ากันของระบบ (System Integration) และสร้างฐานข้อมูลกลาง (Single Source of Truth) ที่ช่วยให้การบริหารจัดการเป็นไปอย่างโปร่งใสและมีประสิทธิภาพสูงสุด
โครงการนี้มุ่งเน้นการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกและมลพิษทางอากาศ (PM 2.5) ลดการใช้รถยนต์ส่วนบุคคล และส่งเสริมภาพลักษณ์จังหวัดเชียงใหม่สู่การเป็นเมืองมรดกโลกและเมืองอัจฉริยะ (Smart City) โดยข้อมูลการเดินรถแบบ Real-time จะถูกนำมาใช้ในการวิเคราะห์และวางแผนการเดินรถ เพื่อให้เกิดความคุ้มค่าในการลงทุนระยะยาวและตอบสนองความต้องการของผู้ใช้บริการได้อย่างแท้จริง
English summary
The Chiang Mai Provincial Administrative Organization (PAO) is launching an integrated Electric Bus (EV Bus) project to transform Chiang Mai into a sustainable Smart City. This project involves the procurement of an integrated public transport system, including EV buses, a Fleet Management System, an Automatic Fare Collection (AFC) system, a passenger mobile application, and a central command room. The initiative aims to reduce PM 2.5 emissions, alleviate traffic congestion, and promote cultural tourism by providing a safe, efficient, and eco-friendly transportation alternative. By integrating hardware and software into a unified system, the project ensures data-driven management, transparency, and long-term operational efficiency.
จังหวัดเชียงใหม่
ข้อมูลเชิงลึกของโครงการ
AI วิเคราะห์เป้าหมายโครงการ
- พัฒนาและยกระดับคุณภาพการให้บริการและมาตรฐานระบบขนส่งสาธารณะพลังงานไฟฟ้า (EV Bus)
- ลดปัญหาจราจรติดขัดและอุบัติเหตุบนท้องถนน
- ลดการใช้เครื่องยนต์สันดาป แก้ปัญหามลภาวะทางเสียงและมลพิษทางอากาศ (PM 2.5)
- จูงใจให้ประชาชนและนักท่องเที่ยวเปลี่ยนรูปแบบการเดินทางมาใช้ระบบขนส่งสาธารณะ
- พัฒนาระบบขนส่งสาธารณะอย่างยั่งยืนเพื่อรองรับการเป็นเมืองมรดกโลกและเมืองอัจฉริยะ (Smart City)
- เป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นต้นแบบในการพัฒนาระบบขนส่งพลังงานสะอาดประสิทธิภาพสูง
ขอบเขตของงาน
- จัดหารถโดยสารไฟฟ้า (EV Bus)
- ติดตั้งและพัฒนาระบบบริหารจัดการเดินรถ (Fleet Management System)
- จัดตั้งศูนย์ควบคุมกลาง (Command Room/Control Center)
- ติดตั้งระบบจัดเก็บค่าโดยสารอัตโนมัติ (Automatic Fare Collection: AFC)
- พัฒนา Mobile Application สำหรับผู้ใช้บริการ
- ติดตั้งระบบความปลอดภัยของรถและผู้โดยสาร (กล้อง CCTV, ระบบแจ้งเหตุฉุกเฉิน)
- การบริหารจัดการเดินรถและการถ่ายทอดองค์ความรู้โดยผู้เชี่ยวชาญในระยะเริ่มต้น
สิ่งที่ต้องส่งมอบ
- รถโดยสารไฟฟ้า (EV Bus) ตามจำนวนที่กำหนด
- ระบบบริหารจัดการเดินรถ (Fleet Management System) พร้อมซอฟต์แวร์และฮาร์ดแวร์ที่เกี่ยวข้อง
- ศูนย์ควบคุมกลาง (Control Center) ที่มีระบบติดตามรถแบบ Real-time
- ระบบจัดเก็บค่าโดยสารอัตโนมัติ (AFC)
- Mobile Application สำหรับผู้โดยสาร
- ระบบความปลอดภัยภายในรถ (กล้อง CCTV, ระบบตรวจสอบพฤติกรรมการขับขี่)
- คู่มือการใช้งานและการถ่ายทอดองค์ความรู้ (Training & Knowledge Transfer)
ระยะเวลาดำเนินการ
- ระยะเวลาดำเนินการตามที่ระบุในสัญญา (โปรดตรวจสอบในเอกสารแนบท้าย TOR)
คุณสมบัติผู้เสนอราคา
- Eligibility Requirements: ต้องเป็นนิติบุคคลที่มีวัตถุประสงค์ในการประกอบกิจการที่เกี่ยวข้องกับงานขนส่งหรือเทคโนโลยีระบบขนส่ง
- Standards Compliance: ระบบและอุปกรณ์ต้องเป็นไปตามมาตรฐานสากลที่เกี่ยวข้องกับยานยนต์ไฟฟ้าและระบบขนส่งอัจฉริยะ
- Experience: มีประสบการณ์ในการดำเนินโครงการระบบขนส่งสาธารณะหรือระบบบริหารจัดการเดินรถ (Fleet Management)
- Previous Project Cost: (โปรดตรวจสอบในเอกสารประกาศประกวดราคา)
- Technical Capabilities: มีความสามารถในการบูรณาการระบบ (System Integration) ระหว่างฮาร์ดแวร์และซอฟต์แวร์
- Personnel: มีทีมงานผู้เชี่ยวชาญด้านระบบขนส่ง เทคโนโลยีสารสนเทศ และวิศวกรรมยานยนต์ไฟฟ้า
เกณฑ์การพิจารณา
- พิจารณาแบบเกณฑ์ราคาประกอบเกณฑ์เทคนิค (Price Performance) หรือตามที่ระบุในประกาศจัดซื้อจัดจ้างของ อบจ.เชียงใหม่
ข้อกำหนดทางเทคนิค
- รถโดยสารไฟฟ้าต้องเป็นพลังงานสะอาด (Low Carbon)
- ระบบต้องรองรับการติดตามตำแหน่งรถแบบ Real-time
- ระบบต้องสามารถสรุปรายงานการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก (CO2) ได้
- ระบบต้องเชื่อมโยงข้อมูลจากระบบติดตามรถ ระบบจัดเก็บค่าโดยสาร และกล้อง CCTV เข้าสู่ศูนย์ควบคุมกลาง
เงื่อนไขสัญญา
- การชำระเงินแบ่งเป็นงวดตามความสำเร็จของงาน (โปรดตรวจสอบรายละเอียดในร่างสัญญา)
- มีค่าปรับหากส่งมอบงานล่าช้าหรือระบบไม่เป็นไปตามข้อกำหนด
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
- โครงการนี้เน้นการแก้ปัญหาอะไรเป็นหลัก? ตอบ: เน้นแก้ปัญหามลพิษ PM 2.5 ปัญหาการจราจร และยกระดับคุณภาพชีวิตผ่านระบบขนส่งสะอาด
2. ทำไมต้องจัดซื้อแบบครบวงจร? ตอบ: เพื่อให้ระบบต่างๆ (รถ, ระบบจัดการ, แอปฯ, ระบบจ่ายเงิน) ทำงานร่วมกันได้อย่างสมบูรณ์และลดปัญหาความไม่เข้ากันของอุปกรณ์
3. ระบบบริหารจัดการเดินรถช่วยอะไร? ตอบ: ช่วยติดตามรถแบบ Real-time วิเคราะห์ข้อมูลการเดินรถ และเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการของ อบจ.
4. ประชาชนจะได้ประโยชน์อย่างไร? ตอบ: เดินทางสะดวกขึ้น ประหยัดค่าใช้จ่าย และได้รับบริการที่มีมาตรฐานความปลอดภัยสูง
5. ระบบรองรับการเป็น Smart City อย่างไร? ตอบ: มีการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลและระบบอัตโนมัติในการบริหารจัดการขนส่งสาธารณะ
6. มีระบบสำหรับผู้โดยสารโดยเฉพาะหรือไม่? ตอบ: มี Mobile Application ให้ผู้โดยสารตรวจสอบตำแหน่งรถและวางแผนการเดินทางได้
7. โครงการนี้ช่วยเรื่องสิ่งแวดล้อมอย่างไร? ตอบ: ลดการใช้เครื่องยนต์สันดาปและลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก
8. ระบบจัดเก็บค่าโดยสารเป็นแบบใด? ตอบ: เป็นระบบจัดเก็บค่าโดยสารอัตโนมัติ (AFC) เพื่อความสะดวกและลดการใช้เงินสด
9. มีการถ่ายทอดองค์ความรู้หรือไม่? ตอบ: มีการกำหนดให้ผู้รับจ้างต้องถ่ายทอดองค์ความรู้โดยผู้เชี่ยวชาญในระยะเริ่มต้น
10. ศูนย์ควบคุมกลางทำหน้าที่อะไร? ตอบ: ติดตามสถานการณ์การเดินรถ ตรวจสอบความปลอดภัย และบริหารจัดการข้อมูลภาพรวมของโครงการ
เอกสารขอบเขตงาน (TOR) ฉบับเต็ม
รายละเอียดคุณลักษณะเฉพาะจัดซื้อรถโดยสารไฟฟ้า (EV Bus) พร้อมระบบบริหารจัดการเดินรถ (Fleet Management System) ขององค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ ตามโครงการระบบขนส่งมวลชนสาธารณะด้วยรถประจําทางไฟฟ้าเพื่อเปลี่ยนผ่านเมืองเชียงใหม่สู่เมืองยั่งยืน
๑. ความเป็นมา
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๖๐ หมวดที่ ๕ หน้าที่ของรัฐ มาตร ๕๖ กําหนดว่า รัฐต้องจัดหรือดําเนินการให้มีสาธารณูปโภคขั้นพื้นฐานที่จําเป็นต่อการดํารงชีวิตของประชาชนอย่างทั่วถึง
ตามหลักการพัฒนาอย่างยั่งยืน
โครงสร้างหรือโครงข่ายขั้นพื้นฐานของกิจการสาธารณูปโภคขั้นพื้นฐานของรัฐอันจําเป็น
ต่อการดํารงชีวิตของประชาชนหรือเพื่อความมั่นคงของรัฐ รัฐจะกระทําด้วยประการใดให้ตกเป็นกรรมสิทธิ์ ของเอกชนหรือทําให้รัฐเป็นเจ้าของน้อยกว่าร้อยละห้าสิบเอ็ดมิได้
การจัดหรือดําเนินการให้มีสาธารณูปโภคขั้นพื้นฐาน รัฐต้องดูแลมิให้มีการเรียกเก็บค่าบริการจนเป็น
ภาระแก่ประชาชนเกินสมควร
การนําสาธารณูปโภคของรัฐไปให้เอกชนดําเนินการทางธุรกิจไม่ว่าด้วยประการใดๆ รัฐต้องได้รับ ประโยชน์ตอบแทนอย่างเป็นธรรม โดยคํานึงถึงการลงทุนของรัฐ ประโยชน์ที่รัฐและเอกชนจะได้รับและ ค่าบริการที่จะเรียกเก็บจากประชาชนประกอบกัน
หมวด ๑๔ การปกครองส่วนท้องถิ่น มาตรา ๒๕๐ กําหนดว่าองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นมีหน้าที่และ อํานาจดูแลและจัดทําบริการสาธารณะและกิจกรรมสาธารณะเพื่อประโยชน์ ของประชาชนในท้องถิ่น
ตามหลักการพัฒนาอย่างยั่งยืนรวมทั้งส่งเสริมและสนับสนุนการจัดการศึกษาให้แก่ประชาชนในท้องถิ่น
ทั้งนี้ตามที่กฎหมายบัญญัติ
การจัดทําบริการสาธารณะและกิจกรรมสาธารณะใดที่สมควรให้เป็นหน้าที่และอํานาจโดยเฉพาะของ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นแต่ละรูปแบบ หรือให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น เป็นหน่วยงานหลักในการ ดําเนินการใดให้เป็นไปตามที่กฎหมายบัญญัติ ซึ่งต้องสอดคล้องกับรายได้ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น
ตามวรรคสี่ และกฎหมายดังกล่าวอย่างน้อยต้องมีบทบัญญัติเกี่ยวกับกลไกและขั้นตอนการกระจายหน้าที่และ อํานาจ ตลอดจนงบประมาณและบุคลากรที่เกี่ยวกับหน้าที่และอํานาจดังกล่าวของส่วนราชการให้แก่
องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นด้วย
ในการจัดทําบริการสาธารณะหรือกิจกรรมสาธารณะใดที่เป็นหน้าที่และอํานาจขององค์กรปกครอง ส่วนท้องถิ่น ถ้าการร่วมดําเนินการกับเอกชนหรือหน่วยงานของรัฐหรือการมอบหมายให้เอกชนหรือ หน่วยงานของรัฐดําเนินการจะเป็นประโยชน์แก่ประชาชนในท้องถิ่นมากกว่าการที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จะดําเนินการเอง องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจะร่วมหรือมอบหมายให้เอกชนหรือหน่วยงานของรัฐ ดําเนินการนั้นก็ได้
บ
ยุทธศาสตร์ชาติ ๒๐ ปี พ.ศ. ๒๕๖๑ - ๒๕๕๐ ด้านการสร้างการเติบโตบนคุณภาพชีวิตที่เป็นมิตร กับสิ่งแวดล้อม มีเป้าหมายการพัฒนาที่สําคัญเพื่อนําไปสู่การบรรลุเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนในทุกมิติ ทั้งมิติ ด้านสังคม เศรษฐกิจ สิ่งแวดล้อม ธรรมาภิบาลและความเป็นหุ้นส่วนความร่วมมือระหว่างกันทั้งภายในและ
ภายนอกประเทศอย่างบูรณาการใช้พื้นที่เป็นตัวตั้งในการกําหนดกลยุทธ์และแผนงาน และการให้ทุกฝ่าย ที่เกี่ยวข้องได้เข้ามามีส่วนร่วมในแบบทางตรงให้มากที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้ โดยเป็นการดําเนินการบนพื้นฐาน การเติบโตร่วมกัน ไม่ว่าจะเป็นทางเศรษฐกิจ สิ่งแวดล้อม และคุณภาพชีวิต โดยให้ความสําคัญกับการสร้าง สมดุลทั้ง ๓ ด้าน อันนําไปสู่ความยั่งยืนเพื่อคนรุ่นต่อไปอย่างแท้จริง ในประเด็น ที่ ๓ สร้างการเติบโต อย่างยั่งยืนบนสังคมที่เป็นมิตรต่อสภาพภูมิอากาศ โดย (๑) ลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก (๒) มีการปรับตัว เพื่อลดความสูญเสียและเสียหายจากภัยธรรมชาติและผลกระทบที่เกี่ยวข้องกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ
001
น
- ๒ -
(๓) มุ่งเป้าการลงทุนที่เป็นมิตรต่อสภาพภูมิอากาศในการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานของภาครัฐและภาคเอกชน และ (๔) พัฒนาและสร้างระบบปรับมือปรับตัวต่อโรคอุบัติใหม่และโรคอุบัติซ้ําที่เกิดจากการเปลี่ยนแปลงภูมิอากาศ
พระราชบัญญัติองค์การบริหารส่วนจังหวัด พ.ศ. ๒๕๔๐ และแก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ ๓) พ.ศ. ๒๕๔๖ มาตรา ๓๕/๕ นายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดมีอํานาจหน้าที่ดังต่อไปนี้ (๑) กําหนดนโยบาย โดยไม่ขัดต่อ กฎหมาย และรับผิดชอบในการบริหารราชการขององค์การบริหารส่วนจังหวัดให้เป็นไป ตามกฎหมาย ระเบียบ ข้อบังคับ
ข้อบัญญัติและนโยบาย แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ ๕) พ.ศ. ๒๕๖๒ หมวด ๔ อํานาจหน้าที่ขององค์การ บริหารส่วนจังหวัด มาตรา ๔๕ (๖/๑) ให้ความช่วยเหลือ ส่งเสริม และสนับสนุนในการดูแลการจราจรและ การรักษาความสงบเรียบร้อย และ (๔) จัดกิจกรรมใด ๆ อันเป็นอํานาจหน้าที่ของราชการท้องถิ่นอื่น ที่อยู่ในเขตองค์การบริหารส่วนจังหวัด และกิจการนั้นเป็นการสมควรให้ราชการส่วนท้องถิ่นอื่นเข้าร่วม ดําเนินการ หรือให้องค์การบริหารส่วนจังหวัดจัดทํา ทั้งนี้ ตามที่กําหนดในกฎกระทรวง ซึ่งกฎกระทรวง (พ.ศ. ๒๕๔๑) ออกตามความในพระราชบัญญัติองค์การบริหารส่วนจังหวัด พ.ศ. ๒๕๔๐ ให้กิจการดังต่อไปนี้
เป็นกิจการที่ราชการส่วนท้องถิ่นอื่นสมควรให้องค์การบริหารส่วนจังหวัดร่วมดําเนินการหรือให้องค์การ
บริหารส่วนจังหวัด จัดทํา (๑๘) กิจการที่ได้มีการกําหนดไว้ในแผนพัฒนาจังหวัดและแผนพัฒนาองค์การ
บริหารส่วนจังหวัด
พระราชบัญญัติกําหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอํานาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ. ๒๕๔๒
มาตรา ๑๗ ภายใต้บังคับมาตรา ๑๖ ให้องค์การบริหารส่วนจังหวัดมีอํานาจและหน้าที่ในการจัดระบบ บริการสาธารณะเพื่อประโยชน์ของประชาชนในท้องถิ่นตนเอง ดังนี้ (๑๒) การจัดการสิ่งแวดล้อมและมลพิษต่างๆ
(๒๑) การขนส่งมวลชนและวิศวกรรมจราจร
แผนพัฒนาจังหวัดเชียงใหม่ (พ.ศ.๒๕๖๖ – ๒๕๗๐) ฉบับทบทวน ปี พ.ศ.๒๕๖๙ ประเด็นการพัฒนา จังหวัด ข้อ ๔.การจัดการเชิงรุกในปัญหาฝุ่นควัน (PM๒.๕) และการรักษาทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ข้อ ๕.การเสริมสร้างสังคมแห่งโอกาสและเป็นธรรม พัฒนาเมืองน่าอยู่ที่มีความปลอดภัยเพื่อคุณภาพชีวิตที่ดี
ของประชาชน
ภายใต้แผนการพัฒนาระบบขนส่งสาธารณะและแผนการพัฒนาระบบการจราจรในเมือง จังหวัด
เชียงใหม่ ให้การเข้าถึงระบบขนส่งสาธารณะ ของประชาชนมีความสะดวกสบายมากขึ้น ซึ่งเป็นการจูงใจให้ ประชาชนเปลี่ยนมาใช้บริการระบบขนส่งสาธารณะ ลดการใช้ยานพาหนะส่วนบุคคล ลดปัญหาการจราจรและ
ลดปัญหามลพิษทางอากาศ
แผนพัฒนาท้องถิ่น (พ.ศ. ๒๕๖๖ – ๒๕๗๐) ฉบับทบทวน เปลี่ยนแปลง ครั้งที่ ๑/๒๕๖๙ องค์การ บริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ หน้า ๕ รายการที่ 9 ยุทธศาสตร์การพัฒนาองค์การบริหารส่วนจังหวัด เชียงใหม่ ยุทธศาสตร์ที่ ๕ ด้านโครงสร้างพื้นฐาน กลยุทธ์ที่ ๕.๒ การเชื่อมโยงเครือข่ายระบบขนส่งมวลชนและ วิศวกรรมจราจร แผนงานที่ ๕.๔ การพาณิชย์ โครงการระบบขนส่งมวลชนสาธารณะด้วยรถประจําทางไฟฟ้า เพื่อเปลี่ยนผ่านเมืองเชียงใหม่สู่เมืองยั่งยืน
จากภารกิจอํานาจหน้าที่ขององค์การบริหารส่วนจังหวัด ในการจัดบริการสาธารณะด้านโครงสร้าง พื้นฐาน ระบบขนส่งมวลชนและวิศวกรรมการจราจร ตามกฎหมาย ระเบียบ ได้บัญญัติไว้ องค์การบริหารส่วน จังหวัดเชียงใหม่ ได้เล็งถึงความสําคัญของการพัฒนาด้านนี้เป็นอย่างยิ่ง เนื่องจากจังหวัดเชียงใหม่เป็นเมือง ศูนย์กลางอุตสาหกรรม ศูนย์กลางของธุรกิจ การค้า การบริการ การคมนาคมขนส่ง การท่องเที่ยว และ การศึกษา ซึ่งมีการเปลี่ยนแปลงเจริญก้าวหน้าอยู่ทุกขณะ เป็นผลระทบที่ดีที่ทําให้ประชาชนมีอาชีพ มีรายได้ เพียงพอต่อการดํารงชีพและยกระดับพัฒนาคุณภาพชีวิตให้ดีขึ้น ได้เรียนรู้ที่จะพัฒนาอาชีพให้เท่าทันยุคสมัย ของการเปลี่ยนแปลงบนฐานเศรษฐกิจที่รุ่งเรืองของจังหวัดเชียงใหม่ ประชาชนทั้งคนในชาติและต่างชาติ
002 - 60-
มีความเคลื่อนไหวในการเดินทางภายในจังหวัดเชียงใหม่อยู่ตลอดเวลา การใช้ยานพาหนะเพื่อการเดินทางจึงมี มากขึ้น ไม่ว่าจะเป็นยานพาหนะส่วนตัว หรือยานพาหนะขนส่งสาธารณะ อาทิเช่น บริการขนส่งสาธารณะ บริการเช่ารถ เป็นต้น ปัญหาด้านการจราจร ปัญหาด้านอุบัติเหตุ ปัญหามลพิษทางอากาศ ฝุ่นละอองสะสม มีเพิ่มมากขึ้นตามปริมาณการใช้รถ ส่งผลกระทบด้านเสียต่อประชาชนทําให้เกิดปัญหาด้านสุขภาพตามมา จึงจําเป็นอย่างยิ่งที่หน่วยงานภาครัฐ จะต้องเร่งแก้ไขปัญหา พร้อมทั้งพัฒนาขยายด้านโครงสร้างพื้นฐาน เพื่อรองรับการขนส่งเดินทาง ควบคู่ไปกับการพัฒนาด้านการจราจร และการขนส่งสาธารณะ เพื่อที่จะสามารถ อํานวยความสะดวกให้กับประชาชนใช้เดินทาง ลดปริมาณการใช้รถยนต์ส่วนตัว ซึ่งหากระบบขนส่งสาธารณะ มีความสะดวก รวดเร็ว ปลอดภัย มีปริมาณเพียงพอรองรับการบริการได้ในราคาประหยัด จะทําให้ประชาชน ภายในจังหวัดเชียงใหม่และประชาชนผู้เดินทางมายังจังหวัดเชียงใหม่ มีความสนใจหันมาใช้ขนส่งสาธารณะ มากขึ้น องค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ โดยนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ ได้มีนโยบายให้ การพัฒนาด้านเศรษฐกิจให้มีความเจริญรุ่งเรือง ประชาชนคนเชียงใหม่อยู่อย่างร่มเย็นเป็นสุข หากมีแต่ เศรษฐกิจที่เจริญแต่ผู้คนเป็นโรค มีภัย ไม่ก่อให้เกิดความร่มเย็นเป็นสุข ซึ่งไม่ตอบโจทย์ในนโยบายการพัฒนา จังหวัดเชียงใหม่ได้เลย ยิ่งในขณะนี้องค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ ได้ผลักดันจังหวัดเชียงใหม่เป็น เมืองมรดกโลก ที่มีทุนทางวัฒนธรรมชุมชน วิถีชีวิต อันเป็นอัตลักษณ์เฉพาะเมืองเชียงใหม่ และคณะรัฐมนตรี ได้เห็นชอบให้เสนอ “เชียงใหม่ เมืองหลวงแห่งล้านนา” สู่การเป็นแหล่งมรดกโลกประเภทภูมิทัศน์วัฒนธรรม ต่อ UNESCO โดยตั้งเป้าหมายสําเร็จภายในปี ๒๕๖๙ เพื่อเฉลิมฉลองครบรอบ ๗๓๐ ปี มุ่งเน้นการอนุรักษ์ พื้นที่เมืองเก่า ๗ วัดและสถานที่สําคัญ ได้แก่ วัดเชียงมั่น, วัดอุโมงค์, วัดพระสิงห์ฯ, วัดสวนดอก, วัดพระธาตุ ดอยสุเทพฯ, วัดเจดีย์หลวง, และวัดเจ็ดยอด รวมกับแนวคูเมือง กําแพงเมือง และแจ่ง ๔ แห่ง จะสร้างกระแส การท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม มุ่งเน้นการสัมผัสประสบการณ์จริง (Authentic Experience) ยิ่งจะทําให้ นักท่องเที่ยวเข้ามายังจังหวัดเชียงใหม่เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง จึงจําเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องเตรียมความพร้อม ด้านขนส่งสาธารณะให้มีความพอเพียง มีความสะดวก สบาย ปลอดภัย ประหยัดและใช้เวลาในการเดินทาง
น้อยที่สุด เป็นที่พึงพอใจมากกว่าใช้รถยนต์ส่วนตัว ซึ่งสอดคล้องกับแผนพัฒนาจังหวัดเชียงใหม่ (พ.ศ.๒๕๖๑ -๒๕๗๐) ฉบับทบทวน พ.ศ.๒๕๖๙ ประเด็นการพัฒนาหลักการยกระดับการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์และวัฒนธรรม บนอัตลักษณ์ล้านนา การจัดการฝุ่นควัน (PM๒.๕) และสิ่งแวดล้อม การแก้ปัญหาฝุ่นควันและไฟป่าเชิงรุกแบบ มีส่วนร่วม และมุ่งสู่การเป็นสังคมคาร์บอนต่ํา การพัฒนาคุณภาพชีวิตของประชาชน ยกระดับการศึกษาและ พัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน รวมถึงระบบขนส่งสาธารณะเพื่อรองรับการเป็นเมืองอัจฉริยะ (Smart City)
จากนโยบายการพัฒนาด้านขนส่งสาธารณะและการแก้ไขปัญหาฝุ่นละอองหมอกควัน ส่งเสริม เศรษฐกิจ การท่องเที่ยว ตามภารกิจหน้าที่ขององค์การบริหารส่วนจังหวัด จึงได้ศึกษาการขนส่งสาธารณะโดยใช้ พลังงานไฟฟ้า ลดการพึ่งพาน้ํามันเชื้อเพลิงเครื่องยนต์สันดาป ที่ก่อให้เกิดมลพิษทางอากาศ ทั้งยังในอนาคต การใช้รถยนต์ไฟฟ้าจะมีวิวัฒนาการของนวัตกรรม เทคโนโลยีมากมาย ประชาชนให้ความสนใจ ใส่ใจกับ สิ่งแวดล้อม นิยมการใช้รถขนส่งสาธารณะ องค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่จึงได้ศึกษา “ระบบขนส่งมวลชน
สาธารณะด้วยรถประจําทางไฟฟ้า” ศึกษาเส้นทางการเดินรถ การเข้าถึงและความต้องการของประชาชนในการใช้ รถขนส่งสาธารณะ ศึกษาด้านการบริหารจัดการ โดยร่วมกับมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ มหาวิทยาลัยปทุมธานี จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ทั้งเข้าศึกษาดูงานจากธุรกิจการขนส่งสาธารณะภาคเอกชน จนมีความสําเร็จ และ นําเสนอให้หน่วยงานภาครัฐ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น เข้ามามีส่วนร่วมในการ ขับเคลื่อน และสภาองค์การ บริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ มีมติเห็นชอบให้กู้เงินจากเงินทุนส่งเสริมกิจการ องค์การบริหารส่วนจังหวัด (ก.ส.อ.) เพื่อดําเนินการ ณ ปัจจุบันนี้ องค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่มีความ พร้อมที่จะดําเนินการ โครงการระบบ ขนส่งมวลชนสาธารณะด้วยรถยนต์ประจําทางไฟฟ้า เพื่อเปลี่ยนผ่าน เมืองเชียงใหม่สู่เมืองยั่งยืนในอนาคต
อันใกล้นี้
003
460- - C -
องค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ ได้ลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ (MOA : Memorandum of Agreement) เมื่อวันที่ ๑๖ ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๖๘ ระหว่าง จังหวัดเชียงใหม่ / ท้องถิ่นจังหวัดเชียงใหม่ / เทศบาลนครเชียงใหม่ / ตํารวจภูธรจังหวัดเชียงใหม่ / เทศบาลเมืองสุเทพ / เทศบาลเมืองดอนแก้ว / เทศบาล ตําบลช้างเผือก / องค์การบริหารส่วนตําบลช้างเผือก / สํานักงานทางหลวงที่ ๑ (เชียงใหม่) และสํานักงาน ขนส่งจังหวัดเชียงใหม่ เพื่อร่วมกันดําเนินการพัฒนาและขับเคลื่อนระบบขนส่งสาธารณะพลังงานสะอาด (EV Bus) ในเขตเมืองเชียงใหม่ โดยมีเป้าหมายหลักเพื่อให้ประชาชนและนักท่องเที่ยว สามารถเข้าถึงบริการ ขนส่งสาธารณะโดยสารประจําทาง รายละเอียดดังต่อไปนี้
๑
เพื่อพัฒนาและยกระดับคุณภาพให้บริการและมาตรฐานระบบขนส่งสาธารณะพลังงานไฟฟ้า (EV Bus) ให้มีประสิทธิภาพ สะดวก มีความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สิน และเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ด้วยพลังสะอาด (Low Carbon) โดยใช้เทคโนโลยีที่ทันสมัย
๒. เพื่อลดปัญหาจราจรติดขัด อุบัติเหตุบนท้องถนน ลดความเหลื่อมล้ํา ผู้สูงอายุ ผู้พิการและ ผู้ด้อยโอกาส พร้อมทั้งประหยัดค่าใช้จ่ายในการเดินทาง
๓. เพื่อลดการใช้เครื่องยนต์สันดาป แก้ปัญหามลภาวะทางเสียง และลดมลภาวะทางอากาศ (PM ๒.๕) ๔. เพื่อดึงดูดใจให้ประชาชนและนักท่องเที่ยวปรับเปลี่ยนรูปแบบการเดินทางจากการใช้รถยนต์
ส่วนบุคคลมาใช้ระบบขนส่งสาธารณะมากยิ่งขึ้น
๕. เพื่อให้เกิดการพัฒนาระบบขนส่งสาธารณะอย่างยั่งยืน ส่งเสริมการท่องเที่ยว สร้างภาพลักษณ์ที่ดี ของจังหวัดเชียงใหม่ พร้อมรับความเป็นเมืองมรดกโลก และเมืองอัจฉริยะ Smart City
- เพื่อสนับสนุนให้องค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่เป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับจังหวัด
ต้นแบบและนําร่องในการพัฒนาระบบขนส่งสาธารณะพลังงานสะอาดประสิทธิภาพสูง
ทั้งนี้ การดําเนินโครงการระบบขนส่งมวลชนสาธารณะด้วยรถประจําทางไฟฟ้าเพื่อเปลี่ยนผ่าน เมืองเชียงใหม่ สู่เมืองยั่งยืน เป็นการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีดิจิทัล ระบบอัตโนมัติ และเทคนิคเฉพาะในการบริหาร จัดการเดินรถโดยสารแบบครบวงจร ซึ่งประกอบด้วย ระบบบริหารจัดการเดินรถ ระบบชําระเงิน และ แอปพลิเคชันโทรศัพท์มือถือสําหรับผู้โดยสาร เพื่อช่วยให้ติดตาม ควบคุม และบริหารจัดการยานพาหนะทั้งหมด ได้อย่างเต็มประสิทธิภาพ โดยแสดงพิกัดของยานพาหนะแบบเรียลไทม์ (Real-Time) ตรวจสอบประวัติ การเดินทาง ดูสถานะการจอด และคํานวณระยะทาง รวมทั้งสามารถสรุปรายงานการลดการปล่อยก๊าซ เรือนกระจก (CO๒) และคํานวณความคุ้มค่าด้านสิ่งแวดล้อมสําหรับองค์กรและสร้างความโปร่งใสตรวจสอบได้ ในทุกขั้นตอน
โครงการระบบขนส่งมวลชนสาธารณะด้วยรถประจําทางไฟฟ้าเพื่อเปลี่ยนผ่านเมืองเชียงใหม่สู่เมืองยั่งยืน มีวัตถุประสงค์เพื่อส่งเสริมให้เกิดการใช้งานระบบขนส่งสาธารณะและกระตุ้นให้เกิดการเปลี่ยนแปลงรูปแบบ
การเดินทางจากยานพาหนะส่วนบุคคลมาสู่การเดินทางด้วยขนส่งสาธารณะ (Mode Shift) สนับสนุน การพัฒนาเมืองที่มีระบบขนส่งที่ดีช่วยให้ประชาชนเดินทางสะดวก ส่งเสริมเศรษฐกิจและการพัฒนาโครงสร้าง พื้นฐาน รวมทั้งรองรับจํานวนนักท่องเที่ยวที่เพิ่มขึ้น ลดปัญหาการจราจรติดขัด และลดภาระค่าใช้จ่ายของ ประชาชนและนักท่องเที่ยว และลดมลพิษทางอากาศ เป็นมิตรสิ่งแวดล้อมจากการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจาก ยานพาหนะส่วนบุคคล ส่งผลดีต่อสิ่งแวดล้อม โดยมีเป้าหมายเชิงผลผลิตของโครงการ ประกอบด้วย ๒ ส่วน ดังนี้
ส่วนที่ ๑ งานจัดหารถพร้อมให้บริการเดินรถ (EV Bus) พลังงานไฟฟ้าสําหรับนําส่ง ประชาชนและนักท่องเที่ยว พร้อมระบบบริหารจัดการเดินรถ (Fleet Management System) และ ศูนย์ควบคุมกลาง (Command Room) ระบบอัดประจุไฟฟ้า (Charger) บุคลากรประจําโครงการ และอื่น ๆ
004
2601
-&-
ส่วนที่ ๒ งานจัดหาสถานีโดยสารและจุดจอดรถประจําทาง (Bus Stop) จุดเปลี่ยนรถ (Commuter transit) อาคารติดตั้งสถานีจัดประจุไฟฟ้า ห้องควบคุมเดินรถ (Control Center) และครุภัณฑ์อื่น ๆ
สําหรับการดําเนินการในส่วนของการจัดซื้อรถโดยสารไฟฟ้า (EV Bus) พร้อมระบบบริหารจัดการเดิน รถ (Fleet Management System) ในครั้งนี้ มีลักษณะเป็นการจัดหาระบบขนส่งมวลชนสาธารณะแบบครบ วงจร (Integrated Public Transport System) มิใช่เป็นเพียงการจัดซื้อรถโดยสารไฟฟ้าเพียงอย่างเดียว เนื่องจากองค์ประกอบต่าง ๆ ของระบบได้รับการออกแบบให้ทํางานร่วมกันอย่างเป็นเอกภาพ ประกอบด้วย
๑. รถโดยสารไฟฟ้า (EV Bus)
๒. ระบบบริหารจัดการเดินรถ (Fleet Management System)
ระบบความปลอดภัยของรถและผู้โดยสาร
๔. ระบบจัดเก็บค่าโดยสารอัตโนมัติ (Automatic Fare Collection : AFC)
๕. Mobile Application สําหรับผู้ใช้บริการ - การบริหารจัดการเดินรถและการถ่ายทอดองค์ความรู้โดยผู้เชี่ยวชาญในระยะเริ่มต้น ดังนั้น การจัดซื้อจัดจ้างจึงไม่สามารถแยกออกจากกันได้ เนื่องจากระบบทั้งหมดมีความสัมพันธ์และ พึ่งพาการทํางานร่วมกัน ทั้งในด้านฮาร์ดแวร์ ซอฟต์แวร์ ระบบสื่อสาร ฐานข้อมูล และการบริหารจัดการ หาก ดําเนินการแยกจัดซื้อจัดจ้างอาจทําให้เกิดปัญหาในการเชื่อมโยงระบบ ความไม่เข้ากันของอุปกรณ์และ โปรแกรม การแบ่งความรับผิดชอบระหว่างผู้รับจ้างหลายราย และส่งผลให้โครงการไม่สามารถบรรลุ
วัตถุประสงค์ในการให้บริการได้อย่างมีประสิทธิภาพ
การดําเนินการจัดซื้อจัดจ้างแบบครบวงจรดังกล่าว มีเหตุผลและความจําเป็น ดังนี้
เพื่อให้ประชาชนได้รับบริการขนส่งมวลชนที่มีมาตรฐานตั้งแต่เริ่มเปิดให้บริการ ทั้งด้าน
ความตรงต่อเวลา ความสะดวก ความปลอดภัย และการเข้าถึงข้อมูลการเดินรถ
๒. เพื่อให้ระบบทุกองค์ประกอบสามารถทํางานร่วมกันได้อย่างสมบูรณ์ (System Integration) โดยเชื่อมโยงข้อมูลจากระบบติดตามตําแหน่งรถ ระบบจัดเก็บค่าโดยสาร ระบบกล้องโทรทัศน์วงจรปิด ศูนย์ควบคุมกลาง ระบบซ่อมบํารุง และระบบวิเคราะห์ข้อมูลการเดินรถ ซึ่งก่อให้เกิดฐานข้อมูลกลางสําหรับ การบริหารจัดการ (Single Source of Truth)
เพื่อลดความเสี่ยงจากการเชื่อมต่อระบบของผู้ผลิตหลายราย อันอาจทําให้เกิดปัญหาความ ไม่เข้ากันของระบบ การพัฒนาซอฟต์แวร์เพิ่มเติม ค่าใช้จ่ายในการบูรณาการระบบ และความไม่ชัดเจนใน ความรับผิดชอบเมื่อเกิดปัญหา
๔. เพื่อยกระดับมาตรฐานด้านความปลอดภัยของผู้โดยสาร โดยมีระบบติดตามรถแบบ Real-time ระบบกล้องโทรทัศน์วงจรปิด ระบบแจ้งเหตุฉุกเฉิน ระบบตรวจสอบพฤติกรรมการขับขี่ และ ศูนย์ควบคุมกลางที่สามารถติดตามสถานการณ์ได้ตลอดเวลา
๕. เพื่ออํานวยความสะดวกแก่ประชาชนในการใช้บริการ ผ่าน Mobile Application ซึ่งสามารถ ตรวจสอบตําแหน่งรถ คํานวณเวลาถึงป้าย วางแผนการเดินทาง ตรวจสอบอัตราค่าโดยสาร และแจ้งเหตุหรือ ข้อร้องเรียนได้
๖. 5. เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการขององค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ โดยสามารถ ติดตามข้อมูลการเดินรถ จํานวนผู้โดยสาร รายได้ ค่าใช้จ่ายด้านพลังงาน ค่าบํารุงรักษา และประสิทธิภาพของ แต่ละเส้นทาง เพื่อใช้ประกอบการตัดสินใจและวางแผนบนพื้นฐานของข้อมูล (Data-driven Management)
๗. เพื่อให้เกิดความคุ้มค่าในการลงทุนระยะยาว โดยช่วยลดค่าใช้จ่ายด้านเชื้อเพลิง ค่าบํารุงรักษา ค่าใช้จ่ายในการจัดเก็บค่าโดยสาร ลดการใช้เงินสด ลดความเสี่ยงจากการทุจริต และลดภาระในการพัฒนา ระบบเพิ่มเติมในอนาคต
005 16